Gewoontevorming.

Je hoort vaak de term gewoontes passeren, maar wanneer spreken we van een gewoonte?

Een grote 40% van onze dagelijkse taken die we uitvoeren zijn gewoontes. Een gewoonte is iets wat je automatisch doet zonder dat je er nog bij nadenkt. Het wordt een routine. Iedereen heeft goede en minder goede gewoontes. Met veel geduld en moeite kunnen we uiteindelijk goede gewoontes aanleren en minder goede vermijden. Jouw dagelijkse gewoontes vormen uiteindelijk jouw persoon. Jij kan dus ook veranderen wie jij bent, met de juiste mindset en handelingen bewijs je aan jezelf wie je bent; een harde werker, een sporter,...

Je kan dus veranderen hoe jij jezelf identificeert.

Je bent wat je eet

Vaak voorkomend in onze intake gesprekken horen we van klanten dat ze willen afslanken of fitter willen worden. "Je bent wat je eet" - het moeilijkste voor beginnende klanten is de routine aanleren van sporten, meer bewegen en een gezonde voeding aanhouden.

Jouw lichaam, conditie en houding zijn het resultaat van jouw routine, jouw gewoonten op vlak beweging en voeding. 1 keer een pakje friet of een pizza heeft geen invloed maar een opstapeling van meerdere slechte keuzes kan een probleem vormen.

Een goede tip: stel jezelf in de plaats van iemand die jouw doelstelling heeft bereikt.

Hoe redeneert die persoon? Welke keuzes maakt hij/zij bij bepaalde bewuste beslissingen. Jouw keuzes bepalen op lang termijn wie jij bent en jouw identiteit.

Hoe groter en hoe langer de gewoonte al plaatsvindt hoe moeilijker het is om deze aan te passen. De grootste werkpunten op het vlak van coaching zijn: slaappatroon, stress, levensstijl, gebrek of geen beweging en een slecht voedingspatroon.

Quick fix gewoonteverandering

Vaak wordt er gebruikgemaakt van een snelle aanpak, bv. 12 weken drastisch gewichtsverlies, een extremere aanpak waarbij we de huidige levensstijl volledig moeten aanpassen.

Dit wordt heel vaak toegepast en is zeer effectief maar is moeilijk om op lage termijn aan te houden wat resulteert in, na een korte inspanning gelijk terug te vallen op de oude gewoonten.

(Ze behandelen het symptoom, maar werken niet aan de oorzaak. Bv. diëten zonder de verdere kennis van gezonde voeding bij te brengen, slaapmedicatie zonder de oorzaak van de slechte nachtrust te bekijken.)

Met de nodige wilskracht en motivatie kunnen drastische wijzigingen doorgevoerd worden die ook op lange termijn vol te houden zijn. Als jouw motivatie op het doel gericht blijft is het mogelijk, waardoor er na enige tijd een gewoontevorming plaatsvindt. Dit is echter maar voor weinigen weggelegd.

Bijvoorbeeld:

Iemand die de laatste 20 jaar niet ontbijt, 5 tassen koffie drinkt en een sigaret rookt, zal het een grote uitdaging vormen om deze gewoontes aan te passen of zelfs te wijzigen. Dit zijn oude onbewuste gewoonten en vaak zelfs verslavingen.

Gewoonte veranderingen op lange termijn

Dit is de categorie die voor de meeste mensen winstgevend zal zijn. Werk op lange termijn, focus in de plaats van op een drastische niet vol te houden aanpak, op kleine wijzigen die op lang termijn een groot verschil kunnen uitmaken. Er zal maar een beperkt resultaat zijn op korte termijn, maar wel een groot blijvend resultaat op lange termijn.

Hoe meer je jouw nieuwe gewoonte herhaalt, hoe meer positieve effecten als gevolg. In het begin zal het lijken of er niks verandert, geduld, en volharding zorgen voor resultaat.

Bijvoorbeeld:

Dezelfde persoon die dagelijks elke morgen 5 tassen koffie drinkt, in de plaats van koffie met melk, koffie zonder melk. Op 1 dag zullen de verloren calorieën niet veel verschil maken, maar na weken, maanden, jaren zal het een groot verschil gaan maken!

Waar moet ik beginnen?

Waar moet ik beginnen? Er zijn gewoonten die je op een bepaald vlak in jouw leven een verbetering zullen geven.

Andere gewoontes zullen op verschillende vlakken een verbetering gaan geven. Als je jezelf aansluit bij een sportschool en je start met bewegen, zal je niet enkel genieten van meer beweging, je zal ook beter slapen, bewustere voedingskeuzes maken, je ziet er beter uit en opgewekter. Je kan productiever zijn op het werk of op school. Kleine aanpassingen kunnen lijden tot grote veranderingen in jouw leven.

Het proces van gewoontevorming

Veel mensen struikelen met het aanleren van nieuwe gewoonten omdat ze te snel teveel ineens willen. Er zijn 4 stadia van gewoontevorming. Er is een trigger die een verlangen opwekt, waarop jij reageert, die als gevolg een beloning oplevert. De beloning zorgt voor goed en voldaan gevoel, het stimuleert dopamine wat ervoor zorgt dat we dit nogmaals willen beleven.

Het vormen van een gewoonte neemt vooral tijd in beslag en bestaat dus uit 4 stappen:

signaal, verlangen, reactie, beloning.

Hierdoor kan je jezelf makkelijk een nieuwe gewoonte aanleren, maar is het ook makkelijk voor een slechte gewoonte aan te leren voor dat we het beseffen. Hoe meer de cyclus plaatsvindt op korte tijd van elkaar, hoe sterker de gewoonten, wordt.

Slechte gewoonten vermijden

Elke gewoonte goed of slecht begint bij het signaal. Om slechte gewoontes af te leren moet je ze aanpakken bij het signaal. Probeer jouw onderwerping aan het signaal van de slechte gewoontes te verminderen. Stel jezelf de vraag terwijl je een slechte gewoonte start: Wat ben ik aan het doen? Waarom? Wanneer doe ik dit? Met wie?

Probeer patronen te herkennen voorafgaand aan jouw slechte gewoontes.

Een nieuwe gewoonte aanleren

Stap 1: Koppel huidige gewoontes met nieuwe

• "Na mijn yoga zal ik mijn krachttraining doen."

• Koppel een oude gewoonte met een nieuwe, zorg voor een duidelijke trigger.

Stap 2: Maak het aantrekkelijk

• Koppel een gewoonte die je wilt doen met een nieuwe gewoonte die je moet doen. Bijvoorbeeld muziek luisteren bij krachttraining.

Stap 3: Het moet niet moeilijk als het makkelijk ook kan

• Zorg ervoor dat nieuwe gewoontes geen te grote uitdaging vormen, wees tijds efficiënt, het mag in het begin niet aanvoelen alsof het een grote inspanning is.

• Kom in contact met mensen waarbij de gewenste nieuwe gewoonte al een routine is. Bijvoorbeeld: ga sporten met een kennis of collega die wekelijks sport.

Stap 4: Beloon jezelf!

• Zorg voor beloning, beloon jezelf wanneer je een goede gewoonte voltooid. Zorg voor ondersteuning, zoek begeleiding bij een personal trainer.

• Volg jouw vooruitgang op.

Denk vooruit, als je naar de winkel gaat kies bewust voor gezondere voeding, plan je maaltijden vooruit. Zet je sportschoenen al klaar in de morgen als je in namiddag moet gaan sporten. Focus enkel op de verplaatsing naar de fitness of het voorbereiden van jouw maaltijden. Eenmaal je in de fitness bent zul je tegen jezelf zeggen ik ben hier nu, ik kan zowel sporten, of als je jouw maaltijden meeneemt zul je tegen jezelf zeggen ik kan het nu zowel opeten.

Plaats jezelf dus in de situatie om te slagen, dit zal je kans in het begin sterk doen stijgen om ook effectief de goede gewoontes aan te leren.